Fiyatın çok hacim gördüğü seviyeler daha güçlü destek ve direnç oluşturur — teknik analizin en yaygın kabullerinden biri. Ölçtük. Rastgelelik testini rahatça geçti. Sonra tek bir kontrol değişkeni ekledik ve etki buharlaştı.
Hacim profili, fiyatın hangi seviyelerde ne kadar işlem gördüğünü gösterir. En çok hacmin toplandığı seviyeye kontrol noktası (POC) denir. Yaygın yorum şudur: oralarda çok alıcı ve satıcı el değiştirmiştir, dolayısıyla fiyat oraya döndüğünde tepki verir — destek ya da direnç oluşur.
Test edilebilir hale getirdiğimiz hali: fiyat yoğun hacimli bir seviyeye yakınsa, sonraki hareket daha sönük olmalı. Seviye tutuyorsa fiyat oradan kolay geçemez.
Ham fark pozitif çıktı ve kontrol noktasına yakınlık daha da güçlüydü.
| Ölçüm | Değer |
|---|---|
| Ham fark | +0,103 |
| Kontrol noktası (POC) yakınlığı | +0,158 |
| Rastgelelik testi (null) | p = 0,000 |
Buradaki null testi şu soruyu sorar: veriyi karıştırıp yapıyı bozarsak, bu kadar güçlü bir sonuç tesadüfen çıkar mı? Cevap net bir hayırdı — p değeri sıfıra yuvarlanacak kadar küçük. Yani gördüğümüz şey gürültü değildi.
Çoğu analizin durduğu yer burasıdır. "İstatistiksel olarak anlamlı bir etki bulduk" cümlesi tam olarak bu tabloyu tarif eder ve tamamen doğrudur.
Sorduğumuz ikinci soru şuydu: bu ölçüt bize zaten bildiğimiz bir şeyi mi tekrar söylüyor?
Hacim profili yakınlığı ile oynaklık arasında bariz bir ilişki var. Sakin bir dönemde fiyat hem az hareket eder, hem de dar bir bantta dolaştığı için doğal olarak yoğun hacimli bölgenin yakınında bulunur. İkisi de aynı sebebin sonucu.
O yüzden ölçümü oynaklığı sabit tutarak tekrarladık — yani "aynı oynaklık seviyesindeki barları kendi aralarında karşılaştırırsak, hacim profili hâlâ bir şey söylüyor mu?"
Etki yok olmadı — hiç var olmamıştı. Ölçtüğümüz şey hacim profilinin destek gücü değildi; oynaklığın kendisiydi, başka bir dille yazılmış hali.
Kalan minik etkinin yönü bile semboller arasında ortak değildi.
| Sembol | Kalan etki |
|---|---|
| BTC | −0,058 |
| DOGE | +0,057 |
Gerçek bir piyasa mekanizması olsaydı, en azından yönünün semboller arasında tutarlı olmasını beklerdik. Burada BTC bir şey söylüyor, DOGE tam tersini. Bu, kalanın da gürültü olduğunun ayrı bir işareti.
Tautoloji, bir şeyi kendisiyle açıklamak demektir. Bu ölçümde tam olarak o oldu:
Korelasyon gerçek. Ama "hacim profili yakınsa hareket sönük olur" cümlesi, "fiyat sakinse fiyat sakindir" cümlesinin uzun yazılmış hali. Yeni bilgi taşımıyor. Bir sinyal üretmek için kullanılırsa, oynaklığı ölçmenin dolambaçlı ve daha gürültülü bir yolu olur — üstelik yeni bir şey bulduğunuzu sanarak.
Bu bulgu, hacim profilinin yanlış olduğunu söylemiyor. Yoğun hacimli seviyelerde fiyatın yavaşladığı gözlemi doğru. Söylediği şu: bu gözlem, oynaklığa zaten bakan bir sisteme ek bir bilgi vermiyor. Doğru olmakla, faydalı olmak ayrı şeyler.
Aday elendi, ama bu ölçüm kendisinden sonraki her ölçümü değiştirdi. Buradan çıkan kural şu oldu:
Null testi tek başına yeterli değildir. "Rastgele mi?" sorusu ile "mevcut bilginin kopyası mı?" sorusu farklı sorulardır ve farklı testler ister. Hacim profili birinciyi p=0,000 ile geçti, ikincide sıfıra düştü. Bu tarihten sonra her ölçümde ikisi birlikte yapılıyor: null testi ve doğru kontrol değişkeniyle kısmi korelasyon.
Bu kuralın ne kadar işe yaradığını sonraki adaylar gösterdi. Aynı tuzağa düşen başka ölçütler de aynı kapıda yakalandı — ve bazıları hacim profilinden çok daha güçlü sayılar üretmişti.
Kuralın bir de ters yönü var: kısmi korelasyon ham değerden büyük çıkarsa bu da ayrı bir uyarıdır (bastırıcı etki). O ayrı bir yazının konusu.
Peki en güçlü sayıları veren aday ne oldu? Stablecoin arzı bugüne kadarki en yüksek değerleri üretti — ve yine reddedildi. (yakında)